1990s,  CINEMA,  REVIEWS

Περί Ελευθερίας στα Ουράνια Πλάσματα του Peter Jackson – Κριτική Ταινίας

Σκηνοθεσία: Peter Jackson

Με ελευθερία ξεκινά και με ελευθερία τελειώνει το εγχείρημά του ο Peter Jackson στην παγκοσμίως αγαπημένη ταινία του –μετά τον Άρχοντα των ΔακτυλιδιώνHeavenly Creatures, χρησιμοποιώντας ως πρόσχημα τής άκρως Χολλιγουντιανής, αλλά πάντα επίκαιρης ιδέας του, την αληθινή ιστορία των Pauline Parker και Juliet Hulme, δύο αχώριστες φίλες, που με τον άγριο φόνο που διέπραξαν, κατάφεραν να μείνουν για πολλά χρόνια στην καρδιά των ανθρώπων ως «οι χειρότεροι άνθρωποι που έχουν περάσει από τον πλανήτη». Η αιτία για τον φόνο απασχόλησε για πολλά χρόνια τους ψυχαναλυτές, με την απουσία της να αποτελεί τον κυριότερο λόγο διαμόρφωσης της απόλυτης κοινής γνώμης, και όχι τόσο η πράξη αυτή καθ’ αυτή.

Ο Peter Jackson, βέβαια, δεν ενδιαφέρθηκε ποτέ ούτε να κρίνει την πράξη, ούτε να «ανάψει φωτιές» που αναζητά το αδηφάγο, ψευτο-ηθοπλαστικό Χόλλιγουντ, όσο να γίνει για μιάμιση ώρα παιδί, πλησιάζοντας την ιστορία και τις ηρωίδες υπό δική του οπτική. “Only the best people fight against all obstacles in pursuit of happiness”[1], αναφέρει η Juliet ριζώνοντας βαθύτερα την επαναστατική διάθεση του Jackson. Ίσως, γιατί μέσα σε όλο αυτό το μπερδεμένο σύνολο από βία, ψυχολογικά και οικογενειακά προβλήματα μαζί με μια ανικανοποίητη, όπως πάντα, κοινωνία, το τελικό αποτέλεσμα μπορεί να θεωρηθεί ως μια εξωτερικευμένη επανάσταση, που προήλθε κλιμακωτά μέσα από την δομή της σκέψης των δύο αυτών γυναικών.

Η σκιαγράφηση των δύο κεντρικών χαρακτήρων, βασισμένη στις πηγές εκείνης της εποχής, λειτουργεί πολύ πιο προσωπικά, προωθώντας την πνευματική τους διάσταση και χτίζοντας σε αυτήν τα θεμέλια για ένα στήριγμα στην ψυχολογική τους αστάθεια. Κατά την μετάβαση από την παιδική ηλικία, στην εφηβεία και την ενηλικίωση, ο φανταστικός κόσμος που δημιούργησαν οι δύο ηρωίδες ακολουθεί την εκάστοτε φάση των δημιουργών του, με τις μεταβολές αυτές να προβάλλονται με προφανή τρόπο στη μεγάλη οθόνη. Ένας αθώος και παραμυθένιος κόσμος, μεταμορφώνεται προοδευτικά σε έναν πλατωνικά ρομαντικό κόσμο για να καταλήξει κλιμακούμενα σε έναν κόσμο βίας και πόνου.

Οι επιρροές του κόσμου, είναι από την αρχή διακριτές, όμως η άκρη του νήματος που ξετυλίγει ο Jackson, δεν είναι, φυσικά, η εξέλιξη της φαντασίας δύο «διαφορετικών» κοριτσιών στην πορεία προς την ενηλικίωση. Πίσω από την καλογυαλισμένη φαντασία στέκεται μια σκληρή πραγματικότητα, αυτή για την οποία έγινε γνωστή η ιστορία των δύο κοριτσιών, με έναν φόνο να υποβόσκει κι ένα παγκόσμιο κοινό να στέκεται «κριτής» απέναντι στις δύο κοπέλες. Και είναι, όντως, κατακριτέα κι από τον ίδιο τον Jackson η αιματηρή κατάληξη αυτής της ιστορίας, υπενθυμίζοντας στο τέλος της ταινίας ότι τα δύο κορίτσια μπήκαν φυλακή για το έγκλημα που έκαναν. Η διαφορά του, όμως, έγκειται στο ότι δεν στέκεται απόλυτος τιμωρός του εγκλήματος, αλλά αναζητά την αιτία ακόμα και μέσα από τις λίγες λεπτομέρειες που είναι γνωστές γι’ αυτή την ιστορία.

Με τις δύο πρωταγωνίστριες να βιώνουν ένα πλήρως θεοκρατικό σύστημα στην εκπαίδευσή τους και την Pauline, δε, να το ζει και στο άμεσο οικογενειακό της περιβάλλον, ο Jackson έχει ήδη εντοπίσει την βασική αφορμή που έψαχνε για να αναπτύξει ένα συνηθισμένο είδος καταπίεσης για την Pauline μαζί με το αντιφατικό free spirit στυλ της Juliet. Ο συνδυασμός είναι κάτι πολύ περισσότερο από εκρηκτικός, κάτι το οποίο φαίνεται σε κάθε πτυχή της ανάπτυξης των χαρακτήρων των δύο κοριτσιών. Χαρακτηριστική ένδειξη ο «Τέταρτος Κόσμος» (“Fourth World”) που δημιούργησαν, ένας χριστιανικός μεν κόσμος, αλλά χωρίς χριστιανούς δε, στον οποίο ακουγόταν συνέχεια μουσική και υπήρχε παντού μια διάχυτη ατμόσφαιρα τέχνης.

Η ανάπτυξη, βέβαια, των δεύτερων χαρακτήρων (γονείς, δάσκαλοι), δεν ήταν ιδιαίτερα ικανοποιητικός για την ολοκλήρωση της παραπάνω καταγγελίας του σκηνοθέτη. Το σκέλος, εντούτοις, των κύριων χαρακτήρων σε συνδυασμό με τις συγκροτημένες και απόλυτα ταυτισμένες ερμηνείες των Kate Winslet και Melanie Lynskey, δείχνει να αποδίδει και μόνο του το επιθυμητό αποτέλεσμα.

Στον αντίποδα της θρησκείας, ο Jackson τοποθετεί την αμάθεια και την αδιαφορία, δύο χαρακτηριστικά που ναι μεν τα παραθέτει πιο έμμεσα, αλλά δείχνει να τον απασχολούν ιδιαίτερα καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας. Από την μη αποδεκτή πνευματικά διαφορετικότητα, μέχρι την οικογενειακή αδιαφορία αλλά και την αδιαφορία πραγμάτωσης του ιατρικού λειτουργήματος, τα υπονοούμενα του Jackson ακολουθούν τον θεατή μέχρι και το τέλος του έργου.

Ήταν, άραγε, μια ιστορία λεσβιακού έρωτα που δεν μπόρεσε ποτέ να αναπτυχθεί ή μήπως ένας πολύ έντονος ανθρώπινος δεσμός, ύμνος για την ανθρώπινη φιλία, που απλά παρεξηγήθηκε δεδομένων των συνθηκών; Οι κλεφτές ματιές, απ’ την άλλη, στις προσωπικές στιγμές των δύο κοριτσιών, με τα «τυχαία» φιλιά και την μεγάλη οικειότητα, σίγουρα δελεάζουν τις σκέψεις κάθε θεατή, χωρίς να τις επιβεβαιώνουν… ποτέ. Ενδεχομένως, γιατί δεν έχει και καμία σημασία, στην τελική.

Παρά την ευαίσθητη οπτική του Jackson να σταθεί ως «φίλος» στις δύο πρωταγωνίστριές του, απογειώνοντας ακόμα και τις πιο απλές, καθημερινές στιγμές τους, η σκηνοθετική απόδοση του εγχειρήματός του ικανοποιεί αλλά δεν εντυπωσιάζει, ακολουθώντας κλασικές Χολλιγουντιανές τεχνικές ηρωοποίησης αλλά και οπτικοποίησης των σεκάνς του. Ποιος ξεχνά, όμως, μια από τις πιο ακραίες επαναστάσεις δύο νέων ανθρώπων; Απ’ ότι φάνηκε κανείς, γι’ αυτό και το εγχείρημα του Jackson φαίνεται ότι σαφώς πέτυχε, αναγνωρίζοντας δύο ηρωίδες… μετά την ώρα τους!

[1] (μτφ) «Μόνο οι καλύτεροι άνθρωποι πολεμούν όλα τα εμπόδια για το κυνήγι της ευτυχίας»


Νικόλ Φιλιπποπούλου

Νικόλ Φιλιπποπούλου

90s-kid-Vol. I, φοιτήτρια κτηνιατρικής, περήφανη μητέρα τεσσάρων σκύλων και φανατική της Cate Blanchett. Δηλώνει μια εκ των μεγαλύτερων φαν του David Lynch και του Darren Aronofsky, ενώ συχνά πυκνά της αρέσει να χάνεται στον κόσμο των σουρεαλιστικών ταινιών. Το σινεμά μπήκε από πολύ νωρίς στην ζωή της με την βοήθεια του Tim Burton και, παρά του νεαρού της ηλικίας της, έχει παρακολουθήσει εκατοντάδες ταινίες, με προσωπική συλλογή που ξεπερνάει τις 500++. Εάν ήταν κινηματογραφική ηρωίδα σίγουρα θα ήταν ένας συνδυασμός της Nina Seyrous του Μαύρου Κύκνου και του Κοριτσιού με το Τατουάζ. Στον ελεύθερο της χρόνο εκτός από ταινίες, ακούει μανιωδώς soundtracks και πορώνεται με τη μουσική, συγγράφει κριτικές, ασχολείται με τη φωτογραφία και συλλέγει φωτογραφικό υλικό του Michael Fassbender.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *